Landelijk Register

Erkende Certificaten

Fraude met zorgdiploma’s door ervaringscertificaten.

Ministers waarschuwen voor toenemende fraude met zorgdiploma’s via ervaringscertificaten

De Nederlandse zorgsector wordt geconfronteerd met een groeiend probleem: fraude bij het verkrijgen van mbo-zorgdiploma’s door middel van valse ervaringscertificaten (EVC’s). Ministers Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) en Agema (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) hebben vandaag de Tweede Kamer geïnformeerd over deze zorgwekkende ontwikkeling.

Het Openbaar Ministerie heeft alarmbellen doen rinkelen door signalen over toenemende fraudepraktijken binnen het EVC-systeem. Deze certificaten maken het mogelijk om vrijstellingen te verkrijgen voor delen van mbo-opleidingen in de zorg, maar worden blijkbaar misbruikt voor het verkrijgen van valse kwalificaties.

Oproep tot terughoudendheid

Minister Bruins heeft een dringende oproep gedaan aan alle mbo-instellingen om bij specifieke zorgopleidingen uiterst voorzichtig om te gaan met het accepteren van EVC’s. “Gekwalificeerd zorgpersoneel is essentieel voor de kwaliteit van onze zorg,” aldus de minister. “Wanneer ongekwalificeerde personen in de zorg werkzaam zijn door frauduleuze diploma’s, brengt dit patiënten in gevaar. Dit kunnen we niet tolereren.

Voldoende en goed opgeleid zorgpersoneel is van groot belang. Het OM ziet echter dat de vrijstellingsfraude bij mbo-zorgopleidingen toeneemt. Dat is zorgelijk en betekent ook dat er ongekwalificeerde mensen in de zorg werken.

– Minister Bruins ❞

Schaal van het probleem

Hoewel de volledige omvang van de fraude nog onduidelijk is, geven de eerste bevindingen reden tot grote bezorgdheid. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) signaleert een explosieve groei van EVC-aanbieders: tussen april en september 2024 kwamen er ongeveer 10 nieuwe bureaus bij, waardoor het totaal op 54 aanbieders in Nederland uitkwam.

Nog verontrustender zijn de bevindingen bij een specifiek onderzocht EVC-bureau, waar het OM vermoedt dat tussen de 800 en 1200 valse certificaten zijn uitgegeven. Tegelijkertijd constateert het OM een sterke toename van zzp’ers zonder geldige diploma’s die werkzaam zijn in de zorgsector.

Bredere risico's in de zorgsector

De problematiek rondom EVC-fraude is onderdeel van een groter patroon van risico’s in de zorgsector. Een gezamenlijke verkenning door de Inspectie van het Onderwijs (IvO) en de IGJ heeft verschillende kwetsbaarheden blootgelegd die de deur openen voor misstanden en criminaliteit in de zorg.

Deze risico’s manifesteren zich op verschillende niveaus: bij bemiddelingsbureaus, tijdens stages, bij het verlenen van vrijstellingen en het diplomeren van studenten. De verwevenheid tussen zorgverlening en fraudenetwerken vormt een directe bedreiging voor de kwaliteit en veiligheid van de Nederlandse gezondheidszorg.

Vermoedelijk 800 tot 1200 valse ervaringscertificaten verstrekt.

– Openbaar ministerie ❞

Gezamenlijke aanpak

Een breed samenwerkingsverband, bestaande uit de IvO, IGJ, de Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB), het OM, de arbeidsinspectie en verschillende ministeries, werkt aan een integrale aanpak van deze problematiek. De Tweede Kamer zal dit najaar uitgebreid worden geïnformeerd over de voortgang en geplande maatregelen.

De huidige oproep van minister Bruins is een eerste acute maatregel om verdere schade te beperken terwijl aan een structurele oplossing wordt gewerkt.

Beeld Lennart van der Deure

De waarde van het EVC-systeem

Het is belangrijk te benadrukken dat het EVC-systeem op zichzelf een waardevol instrument is. Het erkent competenties die mensen hebben opgedaan via werkervaring, vrijwilligerswerk of andere praktijkervaringen buiten het formele onderwijssysteem. Dit systeem kan een belangrijke rol spelen bij het oplossen van personeelstekorten in de zorg door mensen sneller om te kunnen scholen en onnodige dubbele leerprocessen te voorkomen.

Het misbruik van dit systeem ondermijnt echter niet alleen de kwaliteit van zorgverlening, maar ook het vertrouwen in legitieme ervaringslearning en de waarde van reguliere opleidingstrajecten. Een zorgvuldige balans tussen toegankelijkheid en kwaliteitsborging is daarom cruciaal voor de toekomst van het EVC-systeem in de zorgsector.

 

  • Deel
  • Deel
  • Deel